Strona
główna
NEWSLETTER
0
pozycje
za
łączną
kwotę:
0.00zł.
Rekomendujemy
Szkoła a organ prowadzący
Inspiracją do przygotowania tomu IV była ilość pytań przekazywanych do redakcji serwisu Prawo Oświatowe. więcejPolecamy Szkolenie
Polecamy Czasopismo
Dyrektor Szkoły - Nr 11/2008
Miesięcznik Kierowniczej Kadry OświatowejWszystko o zarządzaniu szkołą więcej
Szkolenia
Wiedza, która procentuje.
Wydanie 6,
z 2008 roku
|
||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||
Spis treści
OPIS
W tomie drugim:
Spis treści - Strony 5-8
Fragment publikacji:
"Podatek od obrotu brutto jest historycznie najwcześniejszą konstrukcją opodatkowania obrotu. Cechą charakterystyczną tego podatku - w przypadku gdy jest on naliczany we wszystkich fazach obrotu - jest występowanie tzw. efektu kumulacyjnego, od którego pochodzi stosowane w literaturze określenie tego podatku jako podatku kaskadowego. Efekt ten wynika stąd, że w każdej fazie poboru podatku podstawą opodatkowania jest cały obrót, a zatem łączne obciążenie tym podatkiem jest tym wyższe, im więcej faz występuje w obrocie danym wyrobem. W każdej fazie pojawia się jednocześnie zjawisko pobierania podatku od podatku, ponieważ w kwocie obrotu, podlegającej opodatkowaniu w danej fazie, jest już zawarty podatek obrotowy, który został uiszczony w fazach poprzednich.
Występowanie efektu kumulacyjnego powoduje, że takie same towary mogą mieć różne ceny, z uwagi na różną kwotę zawartego w nich podatku obrotowego, która wynika z kolei z liczby faz obrotu surowcami i półfabrykatami, zużytymi do produkcji wyrobu finalnego oraz faz obrotu samym wyrobem finalnym. Reakcją na taki mechanizm kształtowania się cen była w gospodarce rynkowej pionowa koncentracja produkcji, polegająca na eliminowaniu faz obrotu gospodarczego poprzez łączenie się przedsiębiorstw dokonujących obrotu w tych fazach w jedno przedsiębiorstwo (poprzez fuzję) lub w koncern.
Podatek od obrotu brutto nie jest zatem neutralny z punktu widzenia mechanizmu rynkowego, tj. alokacji czynników produkcji oraz zachowań konsumentów. Koncern, w którym nastąpiło połączenie wszystkich faz obrotu danym wyrobem w procesie produkcji i wymiany, może zaoferować na rynku towar po niższej cenie niż niezależne od siebie przedsiębiorstwa dokonujące obrotów w poszczególnych fazach, przy założeniu identyczności kosztów wytworzenia i marży zysku. Niższa cena towaru zaoferowana przez koncern wynika z niższej kwoty podatku obrotowego w efekcie nieopodatkowania obrotów wewnętrznych w koncernie.
Inną jeszcze wadą podatku wielofazowego od obrotu brutto jest trudność ustalenia rzeczywistej kwoty podatku obrotowego obciążającej poszczególne dobra, co ma szczególne znaczenie przy wymianie międzynarodowej, z którą wiąże się konieczność zwolnienia od podatku obrotowego dóbr eksportowanych i opodatkowania nim dóbr importowanych (1). Negatywne skutki wielofazowego podatku od obrotu brutto dla konkurencji na rynku wewnętrznym oraz wymiany międzynarodowej przesądziły ostatecznie o rezygnacji przez większość państw o gospodarce rynkowej ze stosowania tej konstrukcji opodatkowania obrotu.
Ograniczenie naliczania podatku od obrotu brutto tylko do jednej fazy obrotu gospodarczego pozwala na wyeliminowanie omówionych wyżej negatywnych skutków efektu kumulacyjnego. Z punktu widzenia minimalizacji kosztów poboru podatku największe zalety przedstawia obciążenie podatkiem producenta lub jednostek handlu hurtowego. Taka konstrukcja podatku od obrotu brutto stosowana była w odniesieniu do jednostek uspołecznionych przez byłe państwa socjalistyczne, w tym również przez Polskę.
Pobór podatku wyłącznie u producenta zarówno w warunkach gospodarki rynkowej, jak i planowanej centralnie powodował jednak wiele negatywnych skutków. Stosowanie jednolitej, procentowej stawki podatku prowadzi przy tej konstrukcji do zróżnicowania procentowego udziału podatku w cenach detalicznych. Różnice w relacjach cen detalicznych różnych towarów do cen płaconych za nie producentowi wynikają ze zróżnicowania stawek marż handlowych, kosztów składowania i transportu. Osiągnięcie jednolitego obciążenia podatkiem obrotowym cen detalicznych różnych towarów wymaga odpowiedniego zróżnicowania stawek podatkowych, co znacznie komplikuje konstrukcję podatku. Aby zapewnić rzeczywistą jednokrotność opodatkowania, niezbędne jest również zwolnienie od opodatkowania wyrobów przeznaczonych na cele zaopatrzeniowe i inwestycyjne, co w praktyce powoduje trudności z ustaleniem kryteriów ich wyodrębnienia. Wątpliwości budzi również w wielu wypadkach ustalenie fazy produkcji, którą należy opodatkować, np. produkcję tkanin czy też odzieży. Niezgłoszenie przez nieuczciwego podatnika pewnej części wyprodukowanych wyrobów w deklaracji podatkowej powoduje ich nieopodatkowanie - i to w sposób definitywny.
W porównaniu z podatkiem od obrotu brutto naliczanym u producenta lub w handlu hurtowym znacznie więcej zalet przedstawia podatek od obrotu brutto pobierany wyłącznie w handlu detalicznym. Zastosowanie w tym podatku jednolitej, procentowej stawki oznacza, że procentowy udział tego podatku w cenach różnych dóbr i usług przeznaczonych dla finalnego konsumenta będzie identyczny. Podatek ten jest zatem neutralny z punktu widzenia mechanizmu rynkowego. Słabą stroną tej konstrukcji jest problem udowodnienia, czy sprzedaż nastąpiła na rzecz ostatecznego konsumenta czy też do dalszych faz obrotu, co decyduje o jej opodatkowaniu lub zwolnieniu od opodatkowania.
W porównaniu z podatkami wielofazowymi podatek jednofazowy od sprzedaży detalicznej ma węższy zakres podmiotowy, a tym samym niższe są koszty jego poboru. Z uwagi na tę cechę brany był on pod uwagę w wielu państwach jako alternatywa podatku od wartości dodanej."
(1) W odniesieniu do podatków obrotowych przyjęto w stosunkach międzynarodowych, zgodnie z postanowieniamiOgólnego Układu w sprawie Handlu i Ceł (GATT), tzw. zasadę kraju przeznaczenia, tzn. stosuje się zwolnienieod podatku w kraju eksportera i nakłada się podatek w kraju importera. Wynika to z faktu, że podatek obrotowyobciąża w istocie ostatecznego nabywcę wyrobu finalnego, a zatem powinien być pobrany tam, gdzie wyrób ten jestkonsumowany.
ISBN: 978-83-7601-194-3 , Oprawa: oprawa miękka , Format: B5 , s. 296
Rodzaj: podręcznik , Medium: książki (WKP)
Dział: PRAWO / prawo finansowe / podatkowe
Kod: ABC-0390:W06P01
Tematyka:
- istota i mechanizm podatku od wartości dodanej oraz harmonizacja tego podatku we Wspólnocie Europejskiej,
- konstrukcja podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego,
- charakterystyka podatków rolnego, leśnego i od nieruchomości oraz podatku od czynności cywilnoprawnych.
Fragmenty w PDF
Spis treści - Strony 5-8Fragment publikacji:
8.2. Podatek od obrotu brutto
"Podatek od obrotu brutto jest historycznie najwcześniejszą konstrukcją opodatkowania obrotu. Cechą charakterystyczną tego podatku - w przypadku gdy jest on naliczany we wszystkich fazach obrotu - jest występowanie tzw. efektu kumulacyjnego, od którego pochodzi stosowane w literaturze określenie tego podatku jako podatku kaskadowego. Efekt ten wynika stąd, że w każdej fazie poboru podatku podstawą opodatkowania jest cały obrót, a zatem łączne obciążenie tym podatkiem jest tym wyższe, im więcej faz występuje w obrocie danym wyrobem. W każdej fazie pojawia się jednocześnie zjawisko pobierania podatku od podatku, ponieważ w kwocie obrotu, podlegającej opodatkowaniu w danej fazie, jest już zawarty podatek obrotowy, który został uiszczony w fazach poprzednich.
Występowanie efektu kumulacyjnego powoduje, że takie same towary mogą mieć różne ceny, z uwagi na różną kwotę zawartego w nich podatku obrotowego, która wynika z kolei z liczby faz obrotu surowcami i półfabrykatami, zużytymi do produkcji wyrobu finalnego oraz faz obrotu samym wyrobem finalnym. Reakcją na taki mechanizm kształtowania się cen była w gospodarce rynkowej pionowa koncentracja produkcji, polegająca na eliminowaniu faz obrotu gospodarczego poprzez łączenie się przedsiębiorstw dokonujących obrotu w tych fazach w jedno przedsiębiorstwo (poprzez fuzję) lub w koncern.
Podatek od obrotu brutto nie jest zatem neutralny z punktu widzenia mechanizmu rynkowego, tj. alokacji czynników produkcji oraz zachowań konsumentów. Koncern, w którym nastąpiło połączenie wszystkich faz obrotu danym wyrobem w procesie produkcji i wymiany, może zaoferować na rynku towar po niższej cenie niż niezależne od siebie przedsiębiorstwa dokonujące obrotów w poszczególnych fazach, przy założeniu identyczności kosztów wytworzenia i marży zysku. Niższa cena towaru zaoferowana przez koncern wynika z niższej kwoty podatku obrotowego w efekcie nieopodatkowania obrotów wewnętrznych w koncernie.
Inną jeszcze wadą podatku wielofazowego od obrotu brutto jest trudność ustalenia rzeczywistej kwoty podatku obrotowego obciążającej poszczególne dobra, co ma szczególne znaczenie przy wymianie międzynarodowej, z którą wiąże się konieczność zwolnienia od podatku obrotowego dóbr eksportowanych i opodatkowania nim dóbr importowanych (1). Negatywne skutki wielofazowego podatku od obrotu brutto dla konkurencji na rynku wewnętrznym oraz wymiany międzynarodowej przesądziły ostatecznie o rezygnacji przez większość państw o gospodarce rynkowej ze stosowania tej konstrukcji opodatkowania obrotu.
Ograniczenie naliczania podatku od obrotu brutto tylko do jednej fazy obrotu gospodarczego pozwala na wyeliminowanie omówionych wyżej negatywnych skutków efektu kumulacyjnego. Z punktu widzenia minimalizacji kosztów poboru podatku największe zalety przedstawia obciążenie podatkiem producenta lub jednostek handlu hurtowego. Taka konstrukcja podatku od obrotu brutto stosowana była w odniesieniu do jednostek uspołecznionych przez byłe państwa socjalistyczne, w tym również przez Polskę.
Pobór podatku wyłącznie u producenta zarówno w warunkach gospodarki rynkowej, jak i planowanej centralnie powodował jednak wiele negatywnych skutków. Stosowanie jednolitej, procentowej stawki podatku prowadzi przy tej konstrukcji do zróżnicowania procentowego udziału podatku w cenach detalicznych. Różnice w relacjach cen detalicznych różnych towarów do cen płaconych za nie producentowi wynikają ze zróżnicowania stawek marż handlowych, kosztów składowania i transportu. Osiągnięcie jednolitego obciążenia podatkiem obrotowym cen detalicznych różnych towarów wymaga odpowiedniego zróżnicowania stawek podatkowych, co znacznie komplikuje konstrukcję podatku. Aby zapewnić rzeczywistą jednokrotność opodatkowania, niezbędne jest również zwolnienie od opodatkowania wyrobów przeznaczonych na cele zaopatrzeniowe i inwestycyjne, co w praktyce powoduje trudności z ustaleniem kryteriów ich wyodrębnienia. Wątpliwości budzi również w wielu wypadkach ustalenie fazy produkcji, którą należy opodatkować, np. produkcję tkanin czy też odzieży. Niezgłoszenie przez nieuczciwego podatnika pewnej części wyprodukowanych wyrobów w deklaracji podatkowej powoduje ich nieopodatkowanie - i to w sposób definitywny.
W porównaniu z podatkiem od obrotu brutto naliczanym u producenta lub w handlu hurtowym znacznie więcej zalet przedstawia podatek od obrotu brutto pobierany wyłącznie w handlu detalicznym. Zastosowanie w tym podatku jednolitej, procentowej stawki oznacza, że procentowy udział tego podatku w cenach różnych dóbr i usług przeznaczonych dla finalnego konsumenta będzie identyczny. Podatek ten jest zatem neutralny z punktu widzenia mechanizmu rynkowego. Słabą stroną tej konstrukcji jest problem udowodnienia, czy sprzedaż nastąpiła na rzecz ostatecznego konsumenta czy też do dalszych faz obrotu, co decyduje o jej opodatkowaniu lub zwolnieniu od opodatkowania.
W porównaniu z podatkami wielofazowymi podatek jednofazowy od sprzedaży detalicznej ma węższy zakres podmiotowy, a tym samym niższe są koszty jego poboru. Z uwagi na tę cechę brany był on pod uwagę w wielu państwach jako alternatywa podatku od wartości dodanej."
fragment publikacji
strony 14-15
strony 14-15
(1) W odniesieniu do podatków obrotowych przyjęto w stosunkach międzynarodowych, zgodnie z postanowieniamiOgólnego Układu w sprawie Handlu i Ceł (GATT), tzw. zasadę kraju przeznaczenia, tzn. stosuje się zwolnienieod podatku w kraju eksportera i nakłada się podatek w kraju importera. Wynika to z faktu, że podatek obrotowyobciąża w istocie ostatecznego nabywcę wyrobu finalnego, a zatem powinien być pobrany tam, gdzie wyrób ten jestkonsumowany.
Szczegóły towaru
ISBN: 978-83-7601-194-3 , Oprawa: oprawa miękka , Format: B5 , s. 296
Rodzaj: podręcznik , Medium: książki (WKP)
Dział: PRAWO / prawo finansowe / podatkowe
Tematyka:
|
do schowka
poleć znajomym 
drukuj